Sukces XXVI Międzynarodowego Sympozjum KUPS 2025
W dniach 26-28 maja 2025 roku w Hotelu Arche Cukrownia Żnin, odbyło się już po raz XXVI Międzynarodowe Sympozjum Stowarzyszenia Krajowa Unia Producentów Soków (KUPS) pt. „Branża sokownicza – perspektywy i wyzwania” pod patronatem honorowym Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi Czesława Siekierskiego.
Spotkanie zaszczycił również swoją obecnością i krótkim wystąpieniem Główny Inspektor Jakości Handlowej Artykułów Rolno – Spożywczych Przemysław Rzodkiewicz. Podkreślił ważność branży spożywczej, w tym sokowniczej wśród producentów i eksporterów polskiej żywności.
Otwarcia sympozjum dokonał prezes KUPS Julian Pawlak, krótko przestawiając wyzwania branży sokowniczej, szczególnie podkreślił regulacje unijnych i krajowych aktów prawnych. Krótko scharakteryzował rynek soków, nektarów i napojów. Podkreślił, że stoi przed branżą sokowniczą wiele wyzwań – w najbliższej przyszłości szczególnie tych środowiskowych i klimatycznych. Podczas Sympozjum KUPS można dokonać podsumowań, przeanalizować szanse i zagrożenia oraz spojrzeć w przyszłość, co dodatkowo integruje branżę. To również miejsce inspirujących spotkań biznesowych dla uczestników.
Pierwszą prezentację w panelu „Rynek soków i baza surowcowa do ich produkcji” przedstawiła Magdalena Rohde-Krempa z Maspex Beverages, która zaprezentowała 35 letni przepis na sukces Firmy Maspex. Z niewielkiej lokalnej firmy przekształciła się w największe polskiej przedsiębiorstwo branży spożywczej w Polsce i jedną z największych w całym regionie CEE. Od początku działania Maspex kierował się jasną misją – dostarczania wysokiej jakości produktów spożywczych – oraz konsekwentnie realizowaną strategią, opartą na dwóch filarach: rozwoju organicznym oraz akwizycjach. Na sukces Grupy Maspex składają się m.in: konsekwentna strategia, inwestycje, innowacyjność, jakość produktów oraz umiejętność budowania trwałych relacji z otoczeniem.
Dr hab. Bożena Nosecka, prof. IERiGŻ PIB (współautorstwo Anna Bugała) z Instytutu Ekonomiki Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej PIB omówiła krajowy rynek soków zagęszczonych. Zagęszczone soki owocowe, obok owoców mrożonych, mają największy udział w wolumenie i wartości produkcji i eksportu przetworów owocowych – ponad 30%. Produkcja zagęszczonego soku jabłkowego w sezonie 2024/25 oceniana na ok. 240–245 tys. ton jest zbliżona do poziomu z sezonu poprzedniego. Warto zwrócić uwagę, że tendencję wzrostową wykazuje w Polsce produkcja soków nie z soku zagęszczonego. Wynika to przede wszystkim z rosnącej produkcji przeznaczonych głównie na eksport, jabłkowych soków NFC (Not From Concentrate).
Z kolei światowy rynek soku pomarańczowego zaprezentował dr Mariusz Dziwulski z PKO Bank Polski. Globalny rynek soku pomarańczowego wciąż znajduje się pod presją ograniczonej podaży, szczególnie w Brazylii – dominującym producencie i eksporterze koncentratu soku pomarańczowego. Z danych S&P Global wynika, że stan zapasów u największych brazylijskich producentów zrzeszonych w CitrusBR w grudniu 2024 roku osiągnął najniższy poziom od 2011, spadając aż o 24,2% r/r i o 40% względem średniej z ostatniej dekady. Na rynku utrzymuje się znaczna niepewność związana z polityką celną administracji Stanów Zjednoczonych. Globalna produkcja soku pomarańczowego zmaga się od lat z wyzwaniami klimatycznymi. Realnym zagrożeniem pozostaje choroba zielenienia cytrusów (citrus greening).
Karolina Załuska z Döhler Sp. z o.o. omówiła możliwości rozwoju branży sokowej oraz stawiane jej wymagania w świetle aktualnej sytuacji geopolitycznej i rynkowej. W obliczu narastających napięć geopolitycznych oraz zapowiadanych zmian w polityce handlowej Stanów Zjednoczonych, międzynarodowy handel, a szczególnie sektor spożywczy, staje przed fundamentalnymi wyzwaniami związanymi z oceną ryzyka, strategicznym planowaniem oraz przewidywalnością środowiska gospodarczego. Branża staje przed wieloma wyzwaniami, a to nie tylko przesunięcia w oczekiwaniach ze strony konsumentów i partnerów biznesowych. Aby być aktywnym uczestnikiem rynku, konieczne jest śledzenie nie tylko polityki, ale także zmian prawnych, społecznych i środowiskowych.
Na zakończenie obrad pierwszego dnia prezentację pt. „Potencjalne światowe rynki ekspansji sokowniczej” wygłosił Grzegorz Rykaczewski z Banku Pekao S.A. Unia Europejska pozostanie głównym zagranicznym obiorcą polskich soków oraz produktów wytwarzanych na bazie soków. Przemawia za tym potencjał popytowy (liczba konsumentów i ich wysokie dochody), ułatwienia w handlu (wspólny rynek) oraz bliskość geograficzna. Jednak rynek unijny jest dojrzały i konkurencyjny. Polska w wielu europejskich krajach ma już obecnie silną pozycję, co z kolei ogranicza możliwości do szybkiego rozwoju w przyszłości. Szansę na rynku unijnym stanowią nisze rynkowe – soki tłoczone na zimno, ekologiczne oraz wzbogacane o składniki funkcjonalne (np. witaminy). Te produkty pozwalają zatrzymać większą część marży w Polsce, ale też są bardziej wymagające z punktu widzenia technologii czy marketingu (konieczność poniesienia dodatkowych kosztów, ciągły rozwój technologiczny).
Po wystąpieniach zaproszono na uroczystą kolację, podczas której bawił Gości Zespół Stage Fever i DJ do białego rana.
Drugiego dnia Sympozjum 27 maja 2025 roku panel „Nowe wyzwania i perspektywy rozwoju branży” został rozpoczęty wystąpieniem Szymona Mordasiewicza z YouGov CP Poland, który podsumował rok 2024 i przedstawił trendy konsumenckie soków, nektarów i napojów na 2025 rok.. Podczas gdy w roku 2024 widzieliśmy wreszcie 4.5% wzrost konsumpcji względem poprzedniego roku co było bardzo dobrym sygnałem po wcześniejszych dwóch latach kurczenia się koszyka zakupowego to pierwsze miesiące tego roku zaskoczyły, ponieważ rok 2025 rozpoczął się niespodziewanym zwolnieniem popytu. Polski shopper to wrażliwy i szybko reagujący konsument. W krótkim czasie potrafi dostosować swoje potrzeby do zmieniającej się rzeczywistości kosztowej i ograniczyć zakupy. Potwierdza to, że staliśmy się konsumentami świadomymi i wrażliwymi na cenę. Ta sytuacja wzmocniła tylko już te kanały, które przez ostatnie lata umiały zręcznie prowadzić niełatwą przecież grę rynkową – dyskonty, supermarkety lokalne i mały format zorganizowany.
Następnie Paweł Harycki z European Institute of Innovation & Technology (EIT) Food zaprezentował partnerstwo, dane, trendy i innowacje jako motor wzrostu w branży spożywczej. W prezentacji skupił się na aktualnych danych i trendach, które wskazują kierunki rozwoju sektora w Europie i na świecie. W oparciu o najnowszy EIT Food Trust Report 2024 omówił zmiany w postrzeganiu zdrowych i zrównoważonych diet, poziomie zaufania do produktów oraz otwartości konsumentów na innowacje. Dodatkowo przybliżył rolę partnerstw i współpracy w ramach EIT Food, w tym udział polskich partnerów w projektach, które napędzają innowacje i przyczyniają się do budowy bardziej zrównoważonego i godnego zaufania łańcucha żywnościowego.
Z kolei dr Edgar Zimmer z Bucher Unipektin zaprezentował techniki adsorpcyjne jako zaawansowane rozwiązania dla poprawy jakości soków. Innowacyjne technologie adsorpcyjne są zaprojektowane w celu poprawy jakości soków owocowych poprzez poprawę smaku, koloru i klarowności. Wyjaśniono w niej, w jaki sposób techniki oczyszczania oparte na żywicy ułatwiają usuwanie niepożądanych związków, nadmiaru barwników i prekursorów zmętnienia. Technologia adsorpcyjna jest zatem preferowaną alternatywą dla tradycyjnych metod klarowania z węglem aktywnym czy bentonitem. Podkreślono zalety technologii adsorpcyjnej w porównaniu z tradycyjnym klarowaniem: w pełni zautomatyzowany proces, zmniejszona utrata soku, brak odpadów stałych do utylizacji, brak negatywnego wpływu na filtrację, brak uwalniania niepożądanych składników do soku (np. metali ciężkich).
Z kolei Łukasz Bąk z Handen Sp. z o.o. omówił polski rynek gazu ziemnego – stan obecny i perspektywy. W prezentacji przedstawił Handen i grupę VNG w Europie oraz strategię zakupu gazu dla branży spożywczej, podkreślając że firmy z branży owocowo-warzywnej już im zaufały. Dodatkowo zachęcił do kontaktu, w szczególności z zakresie sprzedaży biometanu.
Przed przerwą sokową Paweł Klimek z SIG Combibloc Sp. z o.o. zaprezentował „Jak zdobyć przewagę w kategorii NCSD stawiając na zrównoważony rozwój?”. Firma SIG jest globalnym dostawcą systemów do nalewania płynnej żywności w trzy rodzaje opakowań:aseptyczne opakowania kartonowe, pouch’e z zakrętką oraz bag in box. SIG dąży do zwiększenia udziału materiałów odnawialnych w swoich opakowaniach i zapewnienia, że materiały pochodzące z recyklingu ponownie staną się cennymi surowcami. SIG stale zwiększa liczbę aseptycznych opakowań kartonowych do płynnej żywności wykonanych bez warstwy aluminium i oferuje opcję wykorzystania polimerów na bazie roślin lub pochodzących z recyklingu.
Po przerwie sokowej Agnieszka Wandel z Laboratorium IJHARS w Poznaniu zaprezentowała temat jakości handlowej produktów sokowniczych na polskim rynku. Inspekcja Jakości Handlowej Artykułów Rolno Spożywczych (IJHARS) na mocy ustawy o jakości handlowej monitoruje jakość m.in. produktów sokowniczych. Regularnie przeprowadza kontrole planowe i doraźne w zakładach produkcyjnych, sprzedaży detalicznej i gastronomicznej. Przeprowadza również kontrole na granicy (kontrole produktów importowanych). Kontrole obejmują aspekt znakowania, ocenę sensoryczną/organoleptyczną oraz badania fizykochemiczne. Z opublikowanych zestawień dotyczących kontroli wynika, że nadal największym problemem w sokach jest znakowanie, w dalszej kolejności parametry fizykochemiczne. Nieprawidłowości dotyczące oceny organoleptycznej /sensorycznej nie przekraczają 1% skontrolowanych partii.
Następnie dr inż. Barbara Groele ze Stowarzyszenia KUPS zaktualizowała informację dot. dyrektywy sokowej. W dniu 24 maja 2024 roku opublikowano w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej dyrektywę Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2024/1438 z dnia 14 maja 2024 r. w sprawie zmiany dyrektywy Rady 2001/110/WE odnoszącej się do miodu, dyrektywy Rady 2001/112/WE odnoszącej się do soków owocowych i niektórych podobnych produktów przeznaczonych do spożycia przez ludzi. Najważniejsza zmiana to dodanie definicji trzech nowych kategorii soków o obniżonej zawartości cukru, tj.: „sok owocowy o obniżonej zawartości cukru”, „sok owocowy z zagęszczonego soku o obniżonej zawartości cukru” i „zagęszczony sok owocowy o obniżonej zawartości cukru”. Dyrektywa jest w trakcie implementowania do krajowych przepisów, tj. rozporządzeń Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi.
Następnie Patryk Ciunajtis z Hach Lange Sp. z o.o. zaprezentował skuteczny monitoring ścieków przemysłowych podstawą innowacyjnej fabryki przyszłości i przykłady rozwiązań firmy HACH. W obliczu nowelizacji dyrektywy ściekowej, przemysł musi dostosować swoje ścieki do wyższych standardów, co wiąże się z koniecznością lepszego zarządzania procesem oczyszczania jak i często z jego modernizacją. Kluczowe aspekty to efektywne zarządzanie procesem, spełnienie wymagań środowiskowych oraz optymalizacja kosztów. Obecnie znaczna część przemysłu inwestuje w rozwój monitoringu parametrów wody i ścieków nie tylko w zakresie badań laboratoryjnych, ale także analizatorów pracujących bezpośrednio w procesach technologicznych.
Przed przerwą obiadową i jako wstęp do późniejszego panelu dyskusyjnego odbyły się dwie prezentacje poświęcone systemowi kaucyjnemu.
Jako pierwsza Katarzyna Bojko z Krajowego Systemu Kaucyjnego ZWROTKA SA przedstawiła system kaucyjny dla opakowań po napojach. Przybliżyła główne założenia systemu: opakowania, czyli puszki metalowe do pojemności 1l oraz opakowania z tworzyw sztucznych do pojemności 3l oraz wprowadzona na nie kaucja w wysokości 0,50 zł. System kaucyjny wchodzi w życie od 1 października 2025 roku. Nadmieniła również o przygotowaniach ZWROTKI do wdrożenia systemu kaucyjnego. Następnie Edyta Urbaniak-Konik z OK System Kaucyjny SA zaprezentowała działania na drodze do systemu kaucyjnego w ramach Grupy Schwarz, która zdecydowała o utworzeniu spółki OK Operator Kaucyjny SA w Polsce. Partnerstwo wzmacniane jest wymianą wiedzy od wprowadzenia produktu na rynek, przez jego sprzedaż, odbiór i przetworzenie opakowań oraz zawrócenie recyklatu do ponownego użycia. Pozwoliło im to dobrze rozwinięcie struktury logistycznej i zastosowanie zaawansowanych rozwiązań technologicznych.
Po obiedzie obyły się dwa panele dyskusyjne. Pierwszy panel pod tytułem „Wyzwania dla przedsiębiorców w kontekście opakowań i zagospodarowania odpadów opakowaniowychmoderował dr Dariusz Lizak z Krajowej Izby Gospodarczej Przemysł Rozlewniczy. Uczestnikami byli: Katarzyna Bojko zKrajowego Systemu Kaucyjnego ZWROTKA S.A., Edyta Urbaniak-Konik z OKOperator Kaucyjny S.A., Michał Tracz z Kieszkowska Rutkowska Kolasiński Kancelaria Prawna Sp. J. oraz Tomasz Wagner.
Paneliści dyskutowali nad zagadnieniami środowiskowymi, rozpoczęli od analizy prawnej unijnych i krajowych aktów legislacyjnych, zwróceniu uwagi na wiele trudnych i nieokreślonych założeń systemu kaucyjnego, w tym zagrożeń związanych z gospodarowaniem odpadów komunalnych i wysokimi regulacjami nałożonymi przez rozporządzenie w sprawie opakowań i odpadów opakowaniowych (tzw. PPWR – Packaging and Packaging Waste Regulation).
Natomiast drugi panel dyskusyjny pt. „Wyzwania produkcji surowców i półproduktów do produkcji soków” oraz „Wyzwania dotyczące spełnienia oczekiwań konsumentów w kontekście innowacji produktowych i technologicznych”moderowała prof. dr hab. Krystyna Gutkowska z Instytutu Nauk o Żywieniu Człowieka, Szkoły Głównej Gospodarstwa Wiejskiego. Uczestnikami byli: dr Krzysztof Piotr Rutkowski zInstytutu Ogrodnictwa – PIB w Skierniewicach, prof. dr hab. inż. Krystian Marszałek z Instytutu Biotechnologii Przemysłu Rolno – Spożywczego im. prof. Wacława Dąbrowskiego – PIB, prof. dr hab. n med. i n. o zdr. Mariusz Panczyk z Warszawski Uniwersytet Medyczny oraz Emilia Hahn z PR Hub Sp. z o.o.
Paneliści dyskutowali o wyzwaniach konsumenckich w odniesieniu do przedstawionych przez prof. dr hab. Krystynę Gutkowską 10 trendów z badań Innova Market Insight. Zwrócono szczególną uwagę na trendy środowiskowe – produkcja bardziej sprzyjająca środowisku, mniejsza ilość środków ochrony roślin, w co idealnie wpisuje się idea sadów sokowych i ich wykorzystanie do produkcji soków. Dłuższą chwilę poświęcono innowacjom pod kątem produktowym – potencjałowi nowej kategorii soków o obniżonej zawartości cukrów oraz trendom zdrowotnym i żywieniowym, również a komunikacji skierowanej do konsumentów, szczególnie do młodszego pokolenia, aktywnie korzystającego z Internetu oraz social mediów.
Na zakończenie Sympozjum zaproszono na kolację grillową oraz integrację przy kręglach, bilardzie, czy piłkarzykach.
W Sympozjum uczestniczyło ponad 230 osób, a wśród nich przedstawiciele przemysłu, organizacji branżowych, nauki i mediów. O wysokim prestiżu i międzynarodowym charakterze tego spotkania świadczy fakt, że swoich reprezentantów zgłosiły firmy i instytucje z 12 krajów (Austria, Belgia, Francja, Izrael, Niderlandy, Mołdawia, Niemcy, Turcja, Szwajcaria, Węgry, Włochy, Wielka Brytania).
Złotym Sponsorem była Firma Bucher Unipektin Sp. z o.o. oraz Handen Sp. z o.o.
Natomiast partnerami branżowymi wydarzenia byli: Alfa Laval Sp. z o.o., CUT Membrane Technology GmbH, Opportunity, Hach Lande sp. z o.o., Hammelmann GmbH, Kampol-Fruit Sp. z o.o., OK Operator Kaucyjny SA, SIG Combibloc Sp. z o.o., Krajowy System Kaucyjny ZWROTKA SA oraz Wytwórnia Opakowań Blaszanych „Beczkopol” Sp. z o.o.
Patronatem medialnym wydarzenie objęły redakcje: AgroIndustry, foodfakty.pl, kierunekspozywczy.pl, Miesięcznik Praktycznego Sadownictwa SAD, portalspożywczy.pl, Przemysł Fermentacyjny i Owocowo-Warzywny, sadyogrody.pl, sad24.pl, warzywa.pl.
Produkty sokownicze, które nadały branżowy charakter wydarzeniu, dostarczyły firmy: Fortuna Sp. z o.o., Fructa Napoje Sp. z o.o., Hortex Sp. z o.o., Oryginalny Sok (Biurkom-Flampol Sp. z o.o.), Tymbark MWS Sp. z o.o., Sam Sok (Viands Sp. z o.o.).
Bardzo serdecznie dziękujemy wszystkim uczestnikom XXVI Międzynarodowego Sympozjum KUPS oraz serdecznie zapraszamy na kolejne Sympozjum KUPS w maju 2026 roku.
Zdjęcia udostępnione dzięki uprzejmości Marii Przegalińskiej (PFOiW), Aleksandry Wojnarowskiej (AgroIndustry) oraz Moniki Strużyk (Plantpress).
