Stabilizacja rynku owoców miękkich kluczowa dla polskich producentów
Sytuacja producentów owoców miękkich w Polsce, w tym malin, truskawek i borówek, pogarsza się z dnia na dzień. O problemach rolników, którzy coraz trudniej utrzymują rentowność swoich gospodarstw, alarmuje poseł Przemysław Czarnek, który 6 sierpnia 2025 roku skierował do Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi interpelację w tej sprawie.
Poseł Czarnek wskazuje, że ceny skupu owoców miękkich na rynku są obecnie na niebezpiecznie niskim poziomie, co nie pokrywa nawet kosztów produkcji. W województwie lubelskim, jednym z głównych regionów uprawy tych owoców, maliny przemysłowe wyceniane są na około 7,50–8,00 zł/kg, podczas gdy koszty produkcji są znacznie wyższe. Dodatkowo wzrastają ceny pracy, energii i środków ochrony roślin, a brak stabilnych umów kontraktacyjnych powoduje niepewność sprzedaży.
Poseł podkreśla, że obecna sytuacja może prowadzić do rezygnacji wielu producentów z uprawy owoców miękkich, co w konsekwencji zagraża utracie przez Polskę pozycji lidera w produkcji tych owoców w Europie. Wskazuje także na nieuczciwe praktyki rynkowe, silną pozycję przetwórców i niekontrolowany import tanich owoców z zagranicy, które destabilizują rynek.
W interpelacji znalazły się liczne postulaty mające na celu stabilizację rynku i poprawę sytuacji rolników:
- Wprowadzenie interwencji państwowej na rynku owoców miękkich,
- Ustalenie minimalnych cen skupu produktów rolnych,
- Obowiązek zawierania umów kontraktacyjnych przed sezonem zbiorów,
- Zakaz ustalania ceny skupu w dniu dostawy,
- Utworzenie funduszu stabilizacyjnego dla producentów,
- Uszczelnienie rynku skupu i zwiększenie kontroli nad nieuczciwymi praktykami.
Poseł Czarnek zadał także ministrowi rolnictwa sześć konkretnych pytań dotyczących planowanych działań na rzecz ochrony producentów owoców miękkich i zapewnienia im opłacalności produkcji.
- Jakie działania podejmie Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi w celu ustabilizowania rynku owoców miękkich, w tym cen skupu, i zapewnienia opłacalności ich produkcji?
- Czy rozważane jest wprowadzenie minimalnych cen skupu, które zagwarantują producentom pokrycie realnych kosztów produkcji i zabezpieczą ich przed stratami?
- Czy ministerstwo zamierza wdrożyć mechanizmy eliminujące nieuczciwe praktyki rynkowe i monopolistyczne działania przetwórców, w tym m.in. zakaz ustalania cen w dniu dostawy oraz obowiązek wcześniejszego informowania o cenach skupu?
- Czy planowane jest wprowadzenie obowiązku kontraktowania produkcji z określoną ceną minimalną jeszcze przed sezonem zbiorów, co umożliwiłoby rolnikom przewidywalne planowanie działalności i ochronę przed spekulacjami cenowymi?
- Jakie działania podejmie resort w celu ograniczenia importu owoców spoza Unii Europejskiej, w szczególności tych, które nie spełniają unijnych standardów produkcji i jakości, a destabilizują rynek?
- Czy ministerstwo planuje uruchomienie programów wspierających sprzedaż detaliczną, eksportową oraz rozwój przetwórstwa na poziomie gospodarstw, a także funduszu stabilizacyjnego dla producentów owoców miękkich?